Boyu ve bedeni normalden çok daha kısa olan kişiye ne denir?

Mahrem çok zor bir kitap.Bölük pörçük bir yığın ayrıntı, bilgi, anlatı tıpkı bir sözlüğe sözcükleri yerleştirmek gibi özenle yerleştirilmiş; fakat bu parçaların kıymeti roman bittikten sonra ortaya çıkıyor. Roman birkaç zaman diliminden oluşuyor ve tüm zaman dilimleri tek bir noktada “seyirlik olmak” noktasında birleşiyor. İnsanların görme merakıyla karşılarındakinin mahremiyetini ortadan kaldırmaları asıl konu. Çok şişman, şişman olduğu için de seyredilmeye ömrü boyunca mahkum edilmiş, insanların gözlerinden kaçtıkça gözlere hapsolmuş; aynı şekilde cüce olduğu için seyredilmeyi hak etmiş ama sevgilisi olan “şişko”nun aksine kaçma gereği duymamış iki kişinin hastalıklı kaçak (gözlerden kaçak) ilişkisi romanda anlatılan. Romanın sonuysa oldukça acı; çünkü şişmanın(adı yok) kendine ilaç olarak gördüğü cüce(BeCe) gördüğüyle de yetinmeyen, daha derinini görmek isteyen, tüm sırları iğdiş etmek isteyen hastalıklı bir insan. Belki de BeCe 1885 yılındaki (bence romanın en ilginç kişisi olan) Keramet Mumi Keşke Memiş Efendinin erimiş hali. Ondaki ince bir çizgi halindeki gözlerine rağmen var olan görme ve gösterme arzusunun kılık değiştirmiş ya da eksilmemiş artmış hali. Romana göre yüzünü batıya dönen Osmanlı en çok kadınlarının gizemin kaybediyor.Çirkinler çirkinlikleri için, güzeller güzellikleri için teşhir ediliyor. İnsanlar bakmak, bakmanın ötesinde görmek istiyorlar ve 1999’lara gelindiğinde insanlar sadece görüneni görmekle yetinmiyor içini de görmek istiyorlar baktıklarının ve izlediklerinin. Roman bu değişimi de anlatıyor bir yandan. Oysa bu olumlu bir değişim değil. Romanın sonlarında yazar diyor ki “Her şeyin görülmesi gerekmiyor.Bazı şeyler gözden ırak olmalı ve öyle kalmalı.” Bu iki cümleyi okuduğumda hayatın sırrına ermiş gibi duyumsadım kendimi.Aslında 214 sayfalık romanın özeti de bu iki cümlede saklı. Diline gelince çok güzel bir üslubu var Elif Şafak’ın.Alışmayana veya daha önce hiçbir kitabını okumamış olana belki de bu kitap çok ağır gelecektir ama kesinlikle çok akıcı ve insanı peşine takıp götürecek bir dil ve edebiyat.