4. Sezon — Soru 368 Zorluk: 4/5
Samanla karışık tahıla ne ad verilir?
Ek Bilgi: Harmana salla ,kagnı ile gelen sapı yıkmak öyle güzel olur ki bir yandan sıyırgı ile iki kişi olarak dayandın mı gürp diye devirmek,tamamen boşaltılan sal ve kagnı çekilir.Harman yerine eşit bir şekilde, yükseklikte dairesel olarak serilir,dirgenle.(iki çatal uçlu saplı agaç)Güneşinde biraz kızdırması ile çıtır olarak gevreyen arpa veya bugdayın üzerine koşumlanan hayvanlar(öküz,at)düvenle,üstüne bir kişi binerek ağırlık yapsın diyerek o atın gitmesi için hast diye bagrılır.Dövenin altındaki çakmak taşından yapılan keskin dişler sapı hem keserek parçalar,ufaldıkça ara ara ters düz edilerek tamamen küçülmesi saglanır.Tabi bu arada zaman zaman atlarla veya öküzlerle düven süreni dinlendirmek,atların başına torba takılarak yemlemek lazım olur.En soguk ya patlakgilin,yeni pınarın eşmeden bir sitil su getirmekte evin küçük çocuğuna düşer.Yere tamamen serilmiş ufalmış sapa malama denir.
Malamanın yerden toplanması akşamı bulur.Sıyırgı denilen kürüyerek itmeli bir şekilde harmanın ortasına yıgılır ki buna tıg denir,tıg yapmanın amacı sabah erkenden savrulacak bugdayın nem almaması içindir.Çünki ıslak çiy düşmüş malama savrulurken ayrışmaz.Savrum makinası tığın dibine kurulur, kolu bir kişi tarafından çevrilir kola bağlı alan kanatların rüzgar yapması ile üstten yaba ile koyulan karışık malamanın dökülmesi,rüzgarın ağır olan taneyi aşağı,hafif olan samanı ileri atmasıyla saman ve bugday biribirinden ayrılmış olur ki bugdaya çeç denir.Makinenin altında kalan alazayada kesmük,gübürlük de bir başka ayrışma olarak açıga çıkar,sonra bunlar elenerek tavuk,cücük için yem olarak kullanılır.Elenen bu bugdaylar halbur altı oldugu için çalışan ev hanesi kadınlar giyim kuşamlarını köye gelen elekçi dedigimiz çingenelerden(roman)pılı,pırtı(elbise) alırlardı.
